१६ मंसिर,एजेन्सी ।
छिमेकी मुलुकहरु पोल्याण्ड, लाट्भिया र लिथुआनियाका राष्ट्रपतिहरूले बेलारूसका नेता अलेक्जेन्डर लुकासेन्कोसंग संगै तस्वीर खिचाउन समेत अस्वीकार गरेका छन् । कोप–२८ जलवायु शिखर सम्मेलनमा लुकासेन्कोे पनि सहभागि भएका छन् । तर उनीसंगै विश्वका नेताहरूसँग सामूहिक फोटो खिच्न तीन मुलुकका राष्ट्रतिहरुले अस्वीकार गरेका छन् ।
संयुक्त राष्ट्रसङ्घको जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी छलफलका लागि दुबईमा भेला भएका राष्ट्र तथा सरकार प्रमुखहरूले रूसले युक्रेनविरूद्ध लादेको युद्धमा युक्रेनको पक्षमा रहेको र लुकाशेन्कोले बेलारूसको विपक्षीमाथि दमन गरेको र रूससँग सहकार्य गरेको भन्दै कोप २८ मा सामुहिक तस्बिर खिचाएर गरिने परम्परागत उद्घाटन समारोह बहिष्कार गर्नुको कारणको रूपमा उद्धृत गरेका छन् ।
लिथुआनियाका राष्ट्रपति गीतानास नौसेदाले भने, “यसलाई पारिवारिक फोटो भनिन्छ । लुकाशेन्को जुन परिवारको सदस्य हुन चाहन्छन्, त्यो परिवारका सदस्य होइनन् ।” “युक्रेनविरुद्ध रूसको आक्रामकताको मञ्च बनेको राष्ट्रप्रमुखसँग काँधमा काँध मिलाएर उभिनु र विश्वको भविष्य र जलवायु परिवर्तनबारे केही नभएको जस्तो गरी छलफल गर्नु पाखण्डी हुनेछ,” वाउसेदाले भने ।
पूर्व सोभियत गणराज्यहरू लिथुआनिया र लाटभिया रूस र क्रेमलिनको सबैभन्दा मुखर आलोचकहरूमध्ये एक हुन् र कीएभलाई दिइने सैन्य सहायतामा वृद्धि गर्नुपर्छ भन्ने राज्य हुन् । यस्तै यो सम्मेलनमै इरान र इजरायलबीच पनि वार चलेको छ । जसका कारण संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय जलवायु वार्ताबाट इरानी प्रतिनिधिहरू शुक्रबार बाहिरिएका छन् ।
इरानी प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व गरेका ऊर्जामन्त्री अली अकबर मेहराबियनले कोप २८ मा इजरायलको उपस्थितिलाई ‘सम्मेलनको लक्ष्य र दिशानिर्देशविपरीत’ मानेको र त्यसको विरोधमा सम्मेलनस्थलबाट बाहिरिएको बताएका छन् ।
इजरायल र हमासबीच सात दिने युद्धविराम समाप्त भएको र गाजामा अक्टोबर ७ मा हमासका लडाकुहरूले इजरायलमाथि गरेको घातक आक्रमणपछि दुई देशबीचको शत्रुता पुनः सुरु भएको केही घण्टापछि यो कदम चालिएको हो । इरानी राष्ट्रपति इब्राहिम राईसी वार्तामा सहभागी नहुने र मेहराबियनले शिखर सम्मेलनमा भाग लिने इरनाले बिहीबार जानकारी दिएको थियो ।
करिब २०० देशका प्रतिनिधिहरूलाई कोप २८ मा जलवायु परिवर्तनका कारण विश्वव्यापी तापक्रम वृद्धिलाई सीमित गर्ने प्रयासहरू बढाउन दबाब छ, तर अहिले आठौं हप्तामा चलेको इजरायल–हमास द्वन्द्वले शिखर सम्मेलनलाई छायाँमा पारिरहेको छ ।
संयुक्त अरब इमिरेट्स (युएई) का विदेशमन्त्री अब्दुल्लाह बिन जायद अल नाहयानले गत जुनमा इरानी समकक्षी हुसेन अमिर अब्दुल्लाहियानसँगको वार्तामा इरानी राष्ट्रपति इब्राहिम रायसीलाई कोप–२८ मा सहभागी हुन निमन्त्रणा दिएका थिए ।
तर इरानी राष्ट्रपतिले ‘यहूदी शासन रहेको इजरायलका अधिकारीहरूको निमन्त्रणाका कारण’ उपस्थित नहुने निर्णय गरेको समाचार एजेन्सी ‘इरना’ ले जनाएको छ । तर इरानी राष्ट्रपतिले यहूदी शासन (इजरायल) का अधिकारीहरूको निमन्त्रणाका कारण’ उपस्थित नहुने निर्णय गरेको इरानी अधिकारीलाई उद्धृत गरी ‘इरना’ले जनाएको छ ।
संयुक्त अरब इमिरेट्स (युएई) का विदेशमन्त्री नाहयानले गत जुनमा इरानी समकक्षी हुसेन अमिर अब्दुल्लाहियानसँगको वार्तामा इरानी राष्ट्रपति इब्राहिम आफ्ना इरानी समकक्षी अमिर अब्दोल्लाहियानसँगको टेलिफोन वार्तामा भने, “यस बैठकमा इजरायलको कथित ‘युद्ध अपराध र नरसंहार’ को अवस्थामा उपस्थिति हुनु गम्भीर विचारणीय भएको छ ।”
प्यालेष्टिनी इस्लामिक शसस्त्र समूह (हमास)का लडाकुहरूले गत अक्टोबर ७ मा इजरायलसँग जोडिएको गाजाको सीमा पार गरी करिब एक हजार २०० जनाको हत्या गरेका थिए र करिब २४० जनालाई बन्धक बनाएका थिए भने बदलामा इजरायलको बमबारी अभियान र स्थलआक्रमणबाट प्यालेस्टाइनी क्षेत्रमा १५ हजारभन्दा बढी मानिसको मृत्यु भएको प्यालेष्टिनी सरकारले जनाएको छ ।
