२० फागुन , एजेन्सी ।
आफूले रुस–युक्रेनयुद्ध जतिसक्दो चाँडो अन्त्य गराउँछु भन्ने दाबी गर्ने गरेका डोनाल्ड ट्रम्प विश्वकै अपेक्षा विपरित अहिले सोही युद्धको सबैभन्दा पीडित मानिएको एक पक्ष युक्रेनका राष्ट्रपतिसंगै फायर भएका छन् ।
यो युद्ध अन्त्य गराउनका लागि पुटिनलाई मनाउनेदेखि जलेन्स्कीलाई दबाब दिने उनको रणनीति छ । जसमा पुटिनतर्फ उनी केही सफल पनि भएका छन् भने जेलेन्स्कीका मामिलामा ट्रम्प उल्टै आगो भएका छन् ।
युक्रेनको बहुमूल्य खनिजमा आफ्नो हिस्सा लिने, रुसले कब्जा गरेको जमीन युक्रेनलाई बिर्सिन लगाउने अनि युद्ध अन्त्य गराएर त्यसको श्रेय लिने ताकमा रहेका ट्रम्पलाई आफ्नो रणनीति लागू गराउन अझै केही समय लाग्ने देखिएको छ ।
आफ्नै अफिसमा खनिज सम्झौताका लागि आएका जेलेन्स्कीलाई भड्काएर पठाएपछि ट्रम्पले अब आफ्नो अर्को पासा फ्यालेका छन् । उनले युक्रेनलाई दिइँदै आएको सैन्य सहयोग रोक्ने घोषणा गरेको छन् ।
यो खबर पहिलोपटक अमेरिकी मिडिया आउटलेट ब्लुमबर्गले लेखेको हो । ब्लुमबर्गको रिपोर्टमा भनिएको छ, ‘युक्रेनका नेताहरूले शान्तिप्रति सद्भावपूर्ण प्रतिबद्धता प्रदर्शन नगरेसम्म अमेरिकाले युक्रेनलाई दिँदै आएको सबै सैन्य सहयोग रोक्दै छ।’
यस विषयमा अमेरिकी रक्षा विभाग वा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भने अहिलेसम्म कुनै टिप्पणी गरेका छैनन् । ब्लुमबर्गले युक्रेन नपुगेका अमेरिकी सैन्य उपकरणहरू रोकिने बताएको छ । यसमा पोल्यान्ड पुगेका सामान पनि पर्छन् ।
गत हप्ता ह्वाइट हाउसमा जेलेन्स्की र ट्रम्पबीच भएको चर्को बहस भएको थियो । सोमबार मात्रै ट्रम्पले भोलि ठूलो रात हुने भन्दै घोषणा गरेका थिए । यता ह्वाइट हाउसबाट निस्किए लगत्तै जेलेन्स्की शनिबार बेलायतको लन्डन पुगेका थिए ।
जहाँ आइतबार युरोपेली देशका नेताहरूको बैठक भयो । त्यसपछि जेलेन्स्कीले हालैको घटनापछि युरोपबाट स्पष्ट समर्थन प्राप्त भएको दाबी पनि गरेका थिए । सोहीक्रममा उनले अमेरिकासंग खनिज सम्झौता फेरि पनि हुनसक्ने र ट्रम्पसंगको सम्बन्ध पनि सुधार हुनसक्ने बताएका थिए भने अर्कातिर यो युद्ध अन्त्य निकै टाढा रहेको घोषणा गरेका थिए ।
जसले ट्रम्पलाई झनै उग्र बनायो । जेलेन्स्कीको सोही बयानको बदलामा ट्रम्पले उसलाई दिनका लागि अमेरिकाबाट हिडिसकेको र युक्रेन नजिकै पुग्न लागेको सैन्य सहायतालाई रोकिएका हुन् । यसमा ह्वाइट हाउसका एक अधिकारीले युक्रेनलाई दिँदै आएको सैन्य सहायताको समीक्षा गरिने बताएका छन् ।
समीक्षा गर्नकै लागि तत्काल सैन्य सहायतामा रोक लगाइएको उनको भनाइ थियो । युक्रेन–रुस युद्ध सुरु भएपछि युक्रेनलाई हतियार उपलब्ध गराउने अमेरिका मुख्य राष्ट्र हो । ह्वाइट हाउसका अधिकारीले भने, ‘समस्या समाधानमा मद्दत मिलोस् भनेर नै हामीले सैन्य सहायता रोकेर समीक्षा गर्न लागेका छौँ ।’
अमेरिकाका विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले राष्ट्रपति ट्रम्प एकमात्र यस्तो नेता हुन्, जसले युक्रेनमा युद्धलाई स्थायी रुपमा अन्त्य गर्न सक्ने बताएका छन् । उनले भने, ‘हामी रुसलाई वार्ताको टेबलमा ल्याउन चाहन्छौँ । शान्ति सम्भव छ कि छैन भनेर हामी पत्ता लगाउन चाहन्छौँ ।’
सोमबार अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले युक्रेनी राष्ट्रपति जेलेन्स्कीको विद्रोही व्यवहारलाई धेरै समय सहन नसक्ने चेतावनी दिएका थिए । ह्वाइट हाउसमा पत्रकारसँग कुरा गर्दै उनले भनेका थिए, ‘रुसका साथ युद्धविराम सम्झौताविना जेलेन्स्की लामो समय सत्तामा टिक्न सक्दैनन् ।’
युक्रेनलाई अमेरिकी सैन्य सहायता तीन माध्यमबाट प्राप्त हुँदै आएको छ । पहिलोमा अमेरिकी राष्ट्रपतिबाट सोझै दिइने रकम । दोस्रोमा अमेरिकी विदेश मन्त्रालयको ‘फरेन मिलिट्री फाइनेन्सिङ’का माध्यमबाट दिइने सहयोग र तेस्रोमा ‘युक्रेन सिक्योरिटी असिस्टेन्ट इनिशिएटिभ’का माध्यमबाट दिइने सहयोग ।
