३ कार्तिक , काठमाण्डौ ।
अमेरिकाले उत्तर कोरियाका नेता किम जोङ उनसंग भेटवार्ताका लागि जोड गरिरहेको छ । पहिलो कार्याकालमा किमलाई भेटेका डोनाल्ड ट्रम्पले दोस्रो कार्यकाल सम्हाल्नासाथै पुन भेट गर्ने इच्छा व्यक्त गरेका थिए ।
तर अहिलेसम्म पनि उनको त्यो इच्छा पुरा भएको छैन । यसबीच किमले रुस र चीनको समेत भ्रमण गरिसकेका छन् । यसले किमसंगको भेटका लागि ट्रम्पलाई झनै उद्ेलित गरिरहेको छ ।
यसैबीच ट्रम्प प्रशासनका अधिकारीहरूले राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्प र उत्तर कोरियाका नेता किम जोङ उनबीच बैठकको चाँजोपाँजो मिलाउने विषयमा गोप्य रूपमा छलफल गरेको बताएका छन् ।
ट्रम्प नोभेम्बर महिनामा एसियाको भ्रमणमा जाँदैछन् तर यो बैठक हुनेमा धेरैलाई शंका रहेको स्रोतहरूले बताएका छन् । अधिकारीहरूले अहिलेसम्म यस्तो भेटघाट आयोजना गर्न आवश्यक पर्ने ठूला तयारी वा व्यवस्थापन गरेका छैनन् ।
ट्रम्पको पहिलो कार्यकालमा कहिलेकाहीँ भएको जस्तो गरी वाशिङटन र प्योङयाङबीच अहिले कुनै आधिकारिक सम्पर्क छैन । यस वर्षको आरम्भमा ट्रम्पले उत्तर कोरियाका नेतालाई पठाएको पत्र पनि उत्तर कोरियाले अस्वीकार गरेकाले जवाफ आएको नआएको दुई स्रोतहरूले सीएनएनलाई बताएका छन् ।
आगामी भ्रमणका लागि ह्वाइट हाउस हाल अमेरिकासँग व्यापार तनाव बढिरहेको बेला चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङसँगको बैठक तय गर्नमा बढी केन्द्रित भएको बताइएको छ ।
तर, ट्रम्पले सार्वजनिक र निजी रूपमा दुवै तरिकाले उत्तर कोरियाली नेतासँग भेट्ने इच्छा व्यक्त गरेका छन् । अधिकारीहरूले पनि उनको एसिया भ्रमणका क्रममा यस्तो भेटका लागि ढोका बन्द गरेका छैनन् ।
ट्रम्पको पहिलो कार्यकालमा राष्ट्रपति ट्रम्पले ट्विटरमा निम्तो लेखेपछि ४८ घण्टाभित्रै कोरियाको असैन्यीकृत क्षेत्रमा किमसँग हात मिलाउने कार्यक्रम मिलाइएको थियो । परिस्थितिहरू कति चाँडो बदलिन सक्छन् । भनी त्यसले देखाउँछ ।
स्रोतहरूका अनुसार, गत अगस्टमा दक्षिण कोरियाका राष्ट्रपति ली जे म्युंगलाई ह्वाइट हाउसमा ट्रम्पले स्वागत गर्दा किमसँग भेट्ने ट्रम्पको रुचि बढेको थियो । उक्त भेटमा लीले ट्रम्पलाई दक्षिण कोरियामा हुने एसिया–प्यासिफिक इकोनोमिक कोअपरेशनका वाणिज्यमन्त्रीहरूको सम्मेलनमा सहभागी हुन निम्तो दिएका थिए र त्यो अवसर किमसँग भेट गर्न उपयुक्त हुनसक्ने सुझाव दिएका थिए ।
ट्रम्पले उक्त विचारलाई अस्वीकार गरेनन् र त्यसबारे विचार गर्ने बताए । ट्रम्पले भनेका थिए, ‘म त्यहाँ जान्छु र उनीसँग कुराकानी हुनेछ । उनी (किम) पनि मसँग भेट्न चाहन्छन् । हामी पनि उनीसँग भेट्न चाहन्छौं र सम्बन्ध सुधार्नेछौं ।’
उत्तर कोरियाका नेता किमले पनि गत महिनामा उत्तर कोरियाको संसदमा दिएको भाषणमा ट्रम्पसँग भेट्न खुला मनस्थितिको संकेत दिएका थिए । त्यसलाई उत्तर कोरियाको सरकारी मिडियाले प्रसारण गरेको थियो ।
किमले भनेका थिए, ‘व्यक्तिगत रूपमा अझै पनि अमेरिकाका राष्ट्रपति ट्रम्पसँग मेरो राम्रो सम्झना छ । अमेरिका आफ्नो व्यर्थको आणविक निःशस्त्रीकरणको अडान छोडेर यथार्थ स्वीकार गर्दै उत्तर कोरियासँग शान्तिपूर्ण सहअस्तित्व खोज्न चाहन्छ भने हामी अमेरिकासँग कुरा गर्नेछौं ।’
तर, सन् २०१९ मा ट्रम्प र किमबीच पानमुनजोममा भएको भेटपछिका परिस्थिति परिवर्तन भइसकेका छन् । त्यस भेटमा दक्षिण कोरियाले मुख्य भूमिका खेलेको थियो र उत्तर कोरियालाई वार्ताको टेबलमा फर्काउने वातावरण तयार पारेको थियो ।
त्यस भेटमा ट्रम्प उत्तर कोरियामा पाइला राख्ने पहिलो अमेरिकी राष्ट्रपति बनेका थिए । त्यस समयमा दुई कोरियाबीचको सम्बन्ध सुध्रिएको थियो । अहिले दक्षिण कोरियामा नयाँ राष्ट्रपति आएका छन् ।
अघिल्ला राष्ट्रपतिले किमको शासनप्रति लिएको कठोर नीतिलाई उनले अझै परिवर्तन गर्न सकेका छैनन् । दक्षिण कोरियाको एकीकरण मन्त्रालयका अनुसार, हाल उत्तर र दक्षिण कोरियाबीच उत्तर कोरिया–अमेरिका शिखर बैठकबारे कुनै पनि प्रकारको संवाद भइरहेको छैन ।
यसैबीच ह्वाइट हाउसका सुरक्षा टोलीहरूले ट्रम्पको भ्रमणअघि स्थान निरीक्षण गर्न दुईपटक दक्षिण कोरिया भ्रमण गरिसकेका छन् । तर, ती दुवै भ्रमणमा पानमुनजोम क्षेत्रको निरीक्षण नगरिएको एक दक्षिण कोरियाली सरकारी स्रोतले जनाएको छ ।
यसले सन् २०१९ मा जस्तै किमसँग पुनः भेटका लागि सम्भावना कम रहेको देखाउँछ । ह्वाइट हाउसले यसबारे कुनै टिप्पणी गर्न अस्वीकार गरेको छ ।
