१५ मंसिर, एजेन्सी ।
भारत र अमेरिकाको सैन्य अभ्यास चीनको सीमाबाट १०० किलोमिटर टाढा उत्तराखण्डमा भइरहेको छ । यसलाई ‘युद्ध अभ्यास’ नाम दिइएको छ । यो दुई देशबीचको अभ्यासको १८ औं संस्करण हो, जसलाई लिएर चीन अहिले चिन्तित छ। चीनले एलएसी नजिक सैन्य अभ्यासले भारत र चीनबीचको सीमा सम्झौताको भावनालाई उल्लङ्घन गरेको बताएको छ।
यस अभ्यासको उद्देश्य शान्ति स्थापना र विपद् राहत कार्यमा दुई सेनाबीच आफ्नो विशेषज्ञता साझा गर्नु रहेको भारतीय पक्षको भनाइ छ । अमेरिका र भारतले चिनियाँसँग सीमा क्षेत्रमा पहिलो पटक यति नजिक युद्धाभ्यास गरिरहेका छन्।
चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता झाओ लिजियानले बेइजिङमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा भनेका छन्, “चीन–भारत सीमामा एलएसी नजिकै भारत र अमेरिकाबीचको संयुक्त सैन्य अभ्यासले चीन र भारतबीच सन् १९९३ र १९९६ मा भएको सम्झौताको मर्म उल्लङ्घन गरेको छ।“ पाकिस्तानका एक पत्रकारले यसबारे प्रश्न गर्दा उनले भने, ‘यसले चीन र भारतबीचको आपसी विश्वास पूरा गर्दैन।
चिनियाँ विदेश मन्त्रालयले सन् १९९३ र १९९६ को सम्झौतालाई उल्लेख गरेको छ। किनभने २०२० मा जब चीनले पूर्वी लद्दाखको सीमा नजिक आफ्नो सेनाको संख्या बढायो, भारतले त्यसबेला यी सम्झौताहरू उल्लेख गरेको थियो। त्यसपछि भारतले यसलाई द्विपक्षीय सम्झौताको उल्लंघन भनेको थियो। यो अभ्यास अमेरिका र भारतका सेनाबीच प्रविधि र रणनीति आदानप्रदान गर्ने उद्देश्यले हरेक वर्ष आयोजना गरिन्छ।
भारतीय सेनाले नोभेम्बर १९ मा ट्वीट गरेको थियो, ‘भारत–अमेरिका संयुक्त युद्ध अभ्यासको १८औँ संस्करण औलीमा सुरु भएको छ । संयुक्त अभ्यासको उद्देश्य दुई सेनाबीच शान्ति स्थापना र विपद् राहत कार्यमा विशेषज्ञता आदानप्रदान गर्नु हो। अधिकारीहरूले अभ्यासको अघिल्लो संस्करण सन् २०२१ को अक्टोबरमा अमेरिकामा आयोजना भएको बताएका छन् । यसअघि अगस्टमा पनि चिनियाँ सेनाले यस अभ्यासलाई लिएर चिन्ता व्यक्त गरेको थियो।
