२८ कार्तिक , एजेन्सी ।
अमेरिकी राष्ट्रपति चुनावमा डोनाल्ड ट्रम्पको एकतर्फी जितपछि महिलाहरूले गर्भपतनको अधिकारका लागि आन्दोलन सुरु गरेका छन् । दक्षिण कोरियाको ४बी आन्दोलनको अवधारणामा अमेरिकी महिलाहरूले सामाजिक सञ्जालमा विरोध गर्न थालेका छन् ।
गर्भपतनसम्बन्धी अधिकार नपाएसम्म आपूmहरुले पुरुषसँग सम्बन्ध नराख्ने र विवाह नगर्ने महिलाको भनाइ छ । डोनाल्ड ट्रम्प अमेरिकाको राष्ट्रपति चुनावमा ठूलो जित हासिल गर्दै ह्वाइट हाउसमा पुनः प्रवेश गर्न लागेका छन्।
तर, उनको यस जितसँगै अमेरिकी महिलाहरूको एक वर्ग यति असन्तुष्ट छ कि उनको विरोधमा आन्दोलन सुरु गरेका छन्। यस आन्दोलनको मुख्य कारण गर्भपातको मुद्दा हो, जसमा ट्रम्प सत्तामा आएपछि अझ कठोर कानून बन्ने डरले महिलाहरूलाई सताइरहेको छ।
वास्तवमा, सन् २०२२ मा अमेरिकी सर्वोच्च अदालतले गर्भपातको अधिकारलाई समाप्त गरेको थियो र ट्रम्पले यस निर्णयको खुलेर समर्थन गरेका थिए। अब, ट्रम्पको सत्तामा पुनः आगमनले चिन्तित महिलाहरू भन्छन् कि जबसम्म उनीहरूलाई गर्भपातसँग सम्बन्धित अधिकार फिर्ता दिइँदैन, उनीहरू पुरुषहरूसँग सम्बन्ध बनाउने वा विवाह गर्ने छैनन्।
यस विरोधलाई दक्षिण कोरियाको वर्षौंदेखिको ४बी आन्दोलनसँग जोडिएको छ, जसमा महिलाहरूले पितृसत्तात्मक सोचको विरोध गरेका थिए। अमेरिकी महिलाहरू पनि अहिले सोही मार्गमा हिंड्दै विरोधसँग सम्बन्धित भिडियोहरू इन्स्टाग्राम र टिकटकजस्ता सामाजिक सञ्जालमा साझेदारी गरिरहेका छन्।
४बी आन्दोलन दक्षिण कोरियामा सन् २०१६ मा सुरु भएको थियो। यो मी टु जस्तै एक आन्दोलन हो, जसको उद्देश्य महिलाहरूको अधिकार र समानताको माग गर्नु हो। यो आन्दोलन त्यतिबेला सुरु भएको थियो जब कोरियामा एक युवतीको हत्याले सारा देशलाई झक्झक्याएको थियो।
आन्दोलनको क्रममा विरोधको रूपमा महिलाहरूले चार कुरा अस्वीकार गर्न थाले। त्यसैले यसलाई ४बी भनिएको हो। ४बी को अर्थ कोरियाली भाषामा चार “बी” शब्दहरूसँग सम्बन्धित छ । जसमा
बिहोन (द्यष्जयल) – पुरुषहरूसँग विवाह नगर्ने निर्णय
बिचुलसन (द्यष्अजगकिबल) – बच्चा नजन्माउने प्रतिबद्धता
बियेओनाए (द्यष्थभयलबभ) – पुरुषहरूसँग डेट नगर्ने निर्णय
बिसकेसु (द्यष्कभपकभग) – कुनै पुरुषसँग शारीरिक सम्बन्ध नराख्ने प्रतिज्ञा
४बी आन्दोलनका समर्थक महिलाहरूको विश्वास छ कि जबसम्म पुरुषहरू लैंगिक समानताको लागि गम्भीर र सक्रिय हुँदैनन्, तबसम्म उनीहरूले विवाह, बच्चाको जिम्मेवारी वा प्रेम सम्बन्धजस्ता भावनात्मक र सामाजिक अपेक्षाहरू पूरा गर्नु हुँदैन।
दक्षिण कोरियाली समाजमा पुरुष हिंसाको स्तरबाट महिलाहरू कति पीडित छन् भन्ने कुरा केही आँकडाहरूले देखाउँछन्। सन् २०१८ मा प्रकाशित एउटा रिपोर्टले देखाएको छ कि अघिल्लो नौ वर्षमा दक्षिण कोरियामा कम्तिमा ८२४ महिलाहरूको हत्या गरिएको थियो र अन्य ६०२ जना आफ्नै साथीको हातबाट मर्ने जोखिममा थिए।
तर यसको दायरामात्रै हिंसामा सीमित छैन। आर्थिक कारण पनि एक कारण हो। आर्थिक सहयोग र विकास संगठनका अनुसार दक्षिण कोरियाली पुरुषहरूले महिलाहरूको तुलनामा औसतमा ३१.२ प्रतिशत बढी कमाउँछन्।
यस कारण महिलाहरूमा गहिरो असन्तोष छ । त्यसैगरी घरेलु कामहरू, बालबालिका र वृद्धहरूको हेरचाहको जिम्मेवारी प्रायः महिलाहरूको काँधमा आइरहेको छ। बढ्दो महँगाइका कारण महिलाहरूलाई बाहिर काम गर्नुपर्ने दबाब परेको छ।
यसले महिलाहरूलाई बच्चा जन्माउने विषयमा झनै हिचकिचाहट गराइरहेको छ। यसैबीच, दक्षिण कोरियामा जन्मदरमा तीव्र गिरावट जारी छ। हालका वर्षहरूमा यो देश संसारका सबैभन्दा कम जन्मदर भएका देशहरूमा परेको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति चुनावमा गर्भपतन अधिकार प्रमुख चुनावी मुद्दाहरूमा परेको थियो। भनिएको थियो कि यो डेमोक्र्याटिक र रिपब्लिकन दुवै पार्टीका लागि निर्णायक बन्न सक्छ। तर नतिजापछि यो स्पष्ट भयो कि यो मुद्दामा महँगाइ र आप्रवासन हावी रहे।
ट्रम्पले भनेका छन् कि उनी फेडरल अबॉर्शन विधेयकलाई भिटो प्रयोग गर्नेछन् र यो पनि भनेका छन् कि अबॉर्शनमा निर्णय लिनु राज्यहरूको अधिकारमा पर्नुपर्छ। यद्यपि, महिला अधिकार समूहहरूमा यो डर रहेको छ कि किनभने सिनेट र सर्वोच्च अदालतमा रिपब्लिकनहरूको नियन्त्रण भएको छ र हाउस अफ रिप्रेजेन्टेटिभ्समा पनि कब्जा गर्नका लागि उनीहरु नजिक छन्।
यस्तो अवस्थामा गर्भपतनसम्बन्धी कानुनलाई अझ कडा बनाउनु सजिलो हुनेछ। सम्भावना छ कि अमेरिकाभर गर्भपतनमा प्रतिबन्ध लगाइनेछ। ट्रम्प प्रशासनले १८७३ को कोम्स्टक ऐनलाई पुनः लागू गर्न सक्ने सम्भावना पनि छ । जसअन्तर्गत गर्भपतन सम्बन्धी औषधि वा अन्य सामग्री बेच्नु वा किन्नुलाई अपराध मानिन्छ। यो कानून दशकौंदेखि प्रयोगमा छैन।
