१५ माघ ,एजेन्सी ।
प्यालेस्टाइनी समूह हमासले सर्तबमोजिम रिहा गर्ने बन्धकहरुको सूचीबारे इजरायलले गरेको आशंका सहि सावित भएको छ । इजरायली अधिकारीहरुले गरेको आशंका जस्तै हमासले रिहा गर्ने बन्दीहरुको सूचीमा रहेका ३३ जनामध्ये ८ जना पहिल्यै मरिसकेका पाइएको छ ।
यसबारे इजरायलले नै खुलासा गरेको हो । हमासको सूचीबाट युद्धविराम सम्झौताको पहिलो चरणमा रिहा गर्ने भनिएका ३३ जनामा ८ जनाको पहिल्यै नै ज्यान गइसकेको पत्ता लागेको इजरायली अधिकारीहरुले बताएका छन् ।
सरकारका प्रवक्ता डेभिड मेन्सरले पत्रकारलाई दिएको जानकारी अनुसार हमासले अन्य २५ जना जीवित रहेको जानकारी दिएको छ । उनले हमासबाट बन्दीहरुको अवस्थाबारेको जानकारी प्राप्त भएको बताएका छन् ।
प्रवक्ता मेन्सरले मृतकको नाम भने पत्रकारलाई बताएनन् । यद्यपि, परिवार तथा आफन्तजनलाई उनीहरुको स्थितिबारे सूचित गरिएको उनले जानकारी दिए । अब, बन्दीहरुको अघिल्लो रिहाई बिहीबार र शनिबार हुने बताइएको छ ।
अझै पनि ९० भन्दा बढी व्यक्ति हमास कै नियन्त्रणमा रहेको बताइन्छ । यो घोषणाअघि इजरायलले कम्तिमा पनि ३५ जना बन्दी मारिएको अनुमान गरेको थियो । सम्झौताको पहिलो चरण अन्तर्गत गाजामा बन्धक ३३ बन्दीलाई हमासले रिहा गर्नेछ भने बदलामा १९ सय बढी प्यालेस्टाइनीलाई इजरेलले रिहा गर्नु पर्नेछ ।
यसबीच गाजाका मानिसहरू अब आफ्नो घर फर्कन थालेका छन् । गाजाका एक सुरक्षा अधिकारीले समाचार एजेन्सी एएफपीलाई बताएअनुसार सोमबार बिहान नेत्जारिम करिडोर खुलेको दुई घण्टाभित्र दुई लाख विस्थापित मानिसहरू पैदल उत्तरी गाजा प्रवेश गरेका थिए ।
समाचार एजेन्सी एएफपीका अनुसार सरकारी तथ्याङ्कले गाजा सहर र उत्तरमा रहेका आफ्ना ध्वस्त घरहरूमा फर्कनका लागि एक लाख ३५ हजार टेन्ट आवश्यक पर्ने देखाएको छ । घर फर्किरहेका मानिसहरूको अनुहारमा धेरै भाव छन् ।
उनीहरू घर फर्कन पाउँदा खुसी भए पनि विनाशबाट दुःखी पनि छन् । हमासले उत्तरी गाजामा गाजा शरणार्थीहरूको फिर्तीलाई ‘विजय’को रूपमा वर्णन गरेको छ । अतिवादी संगठन हमासले भनेको छ, ‘विस्थापितहरूको फिर्ती हाम्रा जनताको लागि विजय हो ।
यो विस्थापन र इजरायली कब्जा योजनाको असफलता र पराजयको संकेत हो ।’ इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहूका अनुसार हमासले अर्बेल येहुद नामक इजरायली बन्धकलाई रिहा गर्न सहमति जनाएपछि यो करिडोर खोलिएको हो ।
उत्तरी गाजामा मानिसहरूलाई फर्कन अनुमति दिने बदलामा हमासले थप ६ जना इजरायली बन्धकलाई रिहा गर्नेछ । यसअघि इजरायली प्रधानमन्त्री नेतान्याहूले ‘हमासले यसै हप्ता थप ६ जना इजरायली बन्धकलाई रिहा गर्ने र उत्तरी गाजाका मानिसहरूलाई सोमबारदेखि आफ्नो घर फर्कन अनुमति दिइने’ बताएका थिए ।
सर्वसाधारणलाई रिहा नगरिएका कारण इजरायलले उत्तरी गाजाका मानिसहरूलाई आफ्नो घर फर्कन अनुमति दिइरहेको थिएन । इजरायलले हमासमाथि युद्धविराम सम्झौताका शर्तहरू उल्लंघन गरेको आरोप लगाएको थियो ।
सम्झौता अन्तर्गत इजरायलका आम नागरिकहरूलाई पहिले रिहा गर्नुपर्ने थियो । स्याटेलाइट तस्बिरहरूको विश्लेषण अनुसार, गाजा पट्टीमा सबैभन्दा बढी क्षति उत्तरी गाजामा भएको छ । जनवरी ११ सम्म उत्तरी गाजा प्रशासनिक क्षेत्रका दुई तिहाइभन्दा बढी भवन ध्वस्त भइसकेका थिए ।
सम्पूर्ण गाजा पट्टीमा यो औसत ५९.८ प्रतिशत हो । जबकि गाजा सहरको प्रशासनिक क्षेत्रमा यो ७४.२ प्रतिशत हो । घर फर्कन चाहनेहरूलई पैदलमात्र नभएर कार लिएर आउन पनि अनुमति दिइएको छ तर यसका लागि उसले अनुसन्धानको चरणबाट गुज्रिनुपर्नेछ ।
उता अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले गाजालाई ‘ध्वस्त ठाउँ’ भनेका थिए । गाजाबाट विस्थापित प्यालेस्टिनीहरूलाई इजिप्ट र जोर्डनले आश्रय प्रदान गरून् भन्ने उनी चाहन्छन् । यसरी ठाउँ दिने काम अस्थायी पनि हुन सक्ने र दीर्घकालीन पनि हुन सक्ने उनले बताएका थिए ।
ट्रम्पको यो भनाइको हमास र प्यालेस्टिनी प्राधिकरण दुवैले निन्दा गरेका छन् । जोर्डन र इजिप्टले पनि यो प्रस्ताव अस्वीकार गरेका छन् । जर्मन विदेश मन्त्रालयले पनि यसबारे एक विज्ञप्ति जारी गरेको छ ।
जर्मनीले युरोपेली संघ, अरब सहयोगीहरू र संयुक्त राष्ट्र संघ प्यालेस्टिनीहरूलाई गाजाबाट विस्थापित गर्नु हुँदैन र गाजा स्थायी रूपमा इजरायलले कब्जा गर्न सक्दैन भन्ने मान्यता राख्दै आएको प्रस्ट पारेको छ ।
गाजाको हमासद्वारा सञ्चालित स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार इजरायली आक्रमणमा हालसम्म ४७ हजार २०० प्यालेस्टिनीको मृत्यु भइसकेको छ । हमासले सन् २०२३ अक्टोबर ७ मा इजरायलमाथि आक्रमण गर्दा एक हजार २०० इजरायली मारिएका थिए भने २५१ जनालाई हमासले बन्धक बनाएको थियो ।
