२६ पुष,एजेन्सी ।
सैन्य शासन रहेको म्यानमारको गोल्डेन प्यागोडा भनेर चिनिने श्वेडागन प्यागोडा हेर्न २०२३ मा झन्डै ८० हजार विदेशी पर्यटकहरु म्यान्मार पुगेका छन् । स्वदेशीसहित १० लाख भन्दा बढी आगन्तुकहरुले प्यागोडा अवलोकन गरेको बताइएको छ । प्यागोडामा सबैभन्दा धेरै पर्यटक चीन, थाइल्याण्ड, भियतनाम र जापानबाट गएका थिए । यसलाई डोगोन पनि भनिन्छ ।
र यो एक अद्भुत विशालताको छ । यसको तल खुट्टादेखि टुप्पोसम्म सबै सुनौलो छ । राजधानी यंगुनमा रहेको ९९ मीटर अग्लो यो स्तुप सुनै सुनले ढाकिएको छ । त्यहाँ चारवटा बाटोहरू छन्, जुन सबै फलफूलका रूखहरूले ढाकिएका छन् । त्याहा मानिस दुई माइल माथिसम्म छाया बाटै जान सक्छन् ।
प्यागोडा निर्माण हुनुभन्दा धेरै अघि, सिंगुतारा पहाडमा यसको स्थान थियो भन्ने मान्यता छ। एक किंवदन्ती अनुसार अन्तिम बुद्धले पृथ्वीमा हिडेको लगभग ५ हजार वर्ष बितिसकेको थियो र नयाँ बुद्धका अवशेषहरूद्वारा पुनः स्थापित नभएसम्म सिंगुत्तारा पहाडले चाँडै आफ्नो आशीर्वाद गुमाउने बताइएको थियो ।
त्यस्ता नयाँ अवशेषहरू प्राप्त गर्नको लागि सुवन्नभूमिका राजा ओक्कलापाले पहाडमा धेरै समय बिताएका थिए । उनले त्याहा ध्यान र प्रार्थना गरे । त्यस क्रममा त्याहा चमत्कारहरूको एक श्रृंखला भएको र ऐतिहासिक बुद्धका आठ कपालहरू त्याहा ल्याइएको जनविश्वास छ ।
त्याहा अवशेषहरू स्थापित गर्न चाँदी, टिन, तामा, सीसा, संगमरमर, फलाम र सुनका धेरै प्यागोडाहरू एकको माथि एक गर्दै बीस मिटरको उचाइसम्म बनाइएको थियो। श्वेडागनको धेरै जसो निरन्तर निर्माण वास्तवमा विनाशकारी भूकम्प पछि पुनर्निर्माण भएको थियो। १७ औं शताब्दीको समयमा यस प्यागोडाले कम्तिमा आठ पटक भूकम्पको क्षति बेहोरेको थियो। १७८६ को भूकम्पले प्यागोडाको माथिल्लो आधा भाग ढलेपछि त्यसको पुनर्निर्माणपछि वर्तमान आकार र उचाइ रहेको बताइन्छ ।
प्यागोडाको धेरैजसो सौन्दर्य यसको आकार र वरपरका संरचनाहरूबाट आएको भए तापनि यसको सुनौलो चमक पनि उत्तिकै मनमोहक छ। तल्लो स्तूपमा ८,६८८ ठोस सुनको बार लगाइएको छ, माथिल्लो भागमा अर्को १३ हजार १५३ वटा लगाइएको छ ।
यसमा ८ हजार ६ सय ८८ हीरा, १३ हजार १ सय ५३ माणिक, नीलमणि र अन्य रत्नहरू, ५ हजार ४४८ सुनको घण्टी र सबैभन्दा माथि एक मात्र २३१७ क्यारेट हीराले सेट गरिएको छ । प्यागोडा वरिपरि स–साना तीर्थस्थलहरू पनि रहेका छन् ।
