८ भदौ, एजेन्सी ।
रुस–युक्रेन युद्ध सुरु भएको करिब अढाइ वर्ष नाघिसकेको छ । दुई राष्ट्रबीचको युद्ध नीतिले गर्दा रुस र युक्रेनमा युद्ध दैनिकीजस्तो बनिसकेको छ । दुई देशका जनता युद्धसँग अभ्यस्त भइसकेका छन् । युद्धका कारण कतिले ज्यान गुमाए र कति अंगभंग भए भन्नेबारे यकिन तथ्यांक कसैसँग छैन ।
रुस–युक्रेन युद्धको सुरुआततिर युक्रेनमाथि रुसले निरन्तर धावा बोलेको थियो । तर, पछिल्लो समय भने युक्रेनको प्रतिआक्रमणले गर्दा रुस दुर्बल नै भएको अनुमान लगाउन सकिन्छ । अत्याधुनिक हतियारका साथमा रुसमाथि जाइलागेको युक्रेनले उल्लेखनी सफलता हात पारिरहेको अवस्था छ भने रुस शिथिल अवस्थामा देखिएको छ ।
यसैकारण पनि रुसमा राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनप्रति नागरिकले प्रश्न उठाउन थालेका छन् । पछिल्लो समय पुटिनविरुद्ध सामाजिक सञ्जालमा नागरिकले आक्रोश ब्यक्त गर्न थालेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् । न्युयोर्क टाइम्सका अनुसार रुसको कुर्स्कमा युक्रेनी आक्रमणपछि पुटिनको लोकप्रियता घटेको दाबी गरिएको छ ।
युक्रेनी सेनाको आक्रमणलाई रुसी सरकार र विशेषगरी पुटिनको असफलताका रूपमा हेरिएको छ । पुटिनको युद्ध नीति असफल भएको भन्दै मानिसले उनको राजीनामा माग गरिरहेका छन् । युक्रेनी सेनाले रुसको सुदजा शहरमा प्रवेश गरेर लेनिनको मूर्ति भत्काएका छन् । गत वर्ष रुसको निजी सेना वाग्नर समूहका प्रमुख येभगेनी प्रिगोजिनको नेतृत्वमा भएको विद्रोहपछि पुटिनको लोकप्रियता घटेको थियो ।
सन् २०२२ मा मस्कोले युक्रेनमाथि धावा बोलेयता रुसी भूभागमाथि युक्रेनले सर्वाधिक ठूलो आक्रमणमा तल्लीन छ । युक्रेनले अगस्ट ६ मा युक्रेनले पहिलोपटक रुसको भूभागमा प्रवेश गरी आक्रमण गरेको थियो । त्यसयता युक्रेनले दुई हप्तामा रुसबाट १२६३ वर्ग किलोमिटर क्षेत्र कब्जा गरेको राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले दाबी गरेका छन् ।
उनका अनुसार युक्रेनी सेना कुर्स्कमा २८–३५ किलोमिटर अगाडि बढेको छ भने ९२ गाउँ कब्जा गरिसकेको छ । अगस्ट १६ मा सुदजामा रुसी र युक्रेनी सेनाबीच युद्ध भएपछि त्यहाँबाट रुसी सेना पछि हट्नु परेको थियो । सन् २०२४ को ८ महिनामा रुसले कब्जा गरेको भन्दा युक्रेनले २ हप्तामा बढी जमिन कब्जा गरेको युक्रेनले दाबी गरेको छ । दोस्रो विश्वयुद्धपछि कुनै पनि देशले रुसको यति ठूलो भूभाग कब्जा गरेको यो पहिलो पटक हो ।
यही कारण रुसी जनताले पुटिनसँग युद्ध नीतिमा परिवर्तनको माग गरिरहेका छन् । कुर्स्कमा भएको आक्रमणका कारण जनतामा त्रास फैलिएको उनीहरूको भनाइ छ । युक्रेनले रुसको कुर्स्क क्षेत्रमा रणनीतिक महत्व भएको दोस्रो पुल पनि ध्वस्त पारेको थियो । उक्त क्षेत्रमा आकस्मिक आक्रमण गरेपछि युक्रेनले त्यहाँ सैन्य कारबाहीलाई निरन्तरता दिएको छ भने ज्भानेस्थित सेम नदीमा रहेको पुल पनि ध्वस्त पारेको थियो ।
अब, अझै युक्रेनले पश्चिमा देशहरूबाट पहिलो खेपमा पाएको एफ–१६ लडाकु विमानहरू प्रयोग गर्न लागेको छ । रुससँग युद्ध गरिरहेको युक्रेनले सन् २०२५ सम्ममा ६५ वटा त्यस्ता विमान प्राप्त गर्ने ठानिएको छ । दुई वर्षदेखि युक्रेनी नेताहरूले पश्चिमा देशहरूसमक्ष संयुक्त राज्य अमेरिकामा निर्मित लडाकु विमान उपलब्ध गराउन अनुरोध गर्दै आएका थिए ।
यद्यपि, त्यस्ता विमानहरू निकै कम संख्यामा उपलब्ध गराइएकाले तिनको प्रयोगबाट रुसविरुद्धको लडाइँमा युक्रेनलाई ठूलो फाइदा पुग्न नसक्ने देखिएको छ ।
