३० जेठ, काठमाण्डौ ।
फिफा विश्वकप–२०२६ अन्तर्गत समूह चरणको अहिलेसम्मको खेलमा अमेरिका, दक्षिण कोरिया, मेक्सिकोले जित निकालेका छन् भने क्यानडा र बोस्निया एन्ड हर्जगोभिनाले एक÷एक गोलको बराबरी खेलेका छन । अब धेरैको ध्यान भोली राति हुने बहुप्रतिक्षित खेलले तानेको छ ।
आइतबार प्रतियोगिताको सबैभन्दा सफल टोली ब्राजिल र अफ्रिकन जायन्ट मोरक्को आमने–सामने हुँदैछन् । न्यु जर्सीस्थित मेटलाइफ रंगशालामा हुने खेल नेपाली समयअनुसार बिहान ३ः४५ बजे हुनेछ । गत संस्करण कतार विश्वकपमा ब्राजिलको यात्रा क्वार्टर फाइनलसम्म पुगेर रोकिएको थियो ।
टोली क्रोएसियाविरुद्ध स्तब्ध बनेको थियो । त्यसको चार वर्षअघि रसियामा पनि ब्राजिल अन्तिम आठमै रोकिएको थियो । यसपालि ब्राजिल विगतका संस्करणमा गरेका गल्ती सच्याउन चाहन्छ । उता एट्लास लायन्स भनेर चिनिने मोरक्कोसँग गत संस्करण गरेको ऐतिहासिक प्रदर्शन दोहो¥याउने चुनौती छ ।
विश्वकप इतिहासमा ५ पटक उपाधि जितेको दक्षिण अमेरिकी देश ब्राजिल सबभन्दा सफल टिम हो । उपाधि जित्ने मामिलामा मात्र नभई ब्राजिल सहभागिता, खेल संख्या, जित संख्या, गोल गर्ने र अंक हासिल गर्नेमा पनि सबभन्दा माथि छ। ब्राजिल सन् १९३० देखि २०२२ सम्म सम्पन्न सबै २२ विश्वकपमा सहभागिता जनाउने एकमात्र टिम हो ।
यसक्रममा ब्राजिलले सर्वाधिक ११४ खेल खेलेको छ भने त्यसमध्ये ७६ खेलमा टोलीले जित हासिल गरेको छ । विश्वकपको लामो यात्रामा ब्राजिलले १९ खेलमा बराबरी नतिजा निकालेको इतिहास छ भने १९ नै खेलमा टोलीले पराजय भोगेको छ । ब्राजिलले ११४ खेलमा गरि कुल २३७ गोल गर्दा जम्मा १०८ गोल खाएको छ ।
त्यसअनुसार सर्वकालिन तथ्यांकमा ब्राजिलको गोलअन्तर प्लस १२९ छ भने टोलीले अहिलेसम्मका नतिजाका आधारमा विश्वकपमा हासिल गरेको अंक २४७ हो । यसअघि कतारमा टोलीले सेमिफाइनलसम्मको यात्रा गरेको थियो । गत वर्ष ब्राजिलियन फुटबलको इतिहास फेरिएको थियो ।
जतिबेला महासंघले इटालियन कार्लो एन्सिलोटीलाई मुख्य प्रशिक्षकको जिम्मेवारी दिएको थियो । योसँगै एन्सिलोटी ब्राजिलियन फुटबल इतिहासमा पहिलो स्थायी विदेशी प्रशिक्षक बने । तीन दशकको आफ्नो व्यावसायिक प्रशिक्षण करिअरमा ६७ वर्षीय एन्सिलोटीले भए जति सबै उपाधि जितेका छन् ।
अहिले उनी आफ्नो प्रशिक्षण करिअरलाई पूर्णता दिन ब्राजिल आएका छन् । यद्यपि २४ वर्ष भइसक्यो, ब्राजिलले विश्वकपको उपाधि जित्न नसकेको । ब्राजिलले यसअघि पनि २४ वर्षको पखाईपछि आफ्नो चौथो विश्वकप उपाधि उचालेको थियो । सन् १९७० मा ब्राजिलले आफ्नो तेस्रो उपाधि चुमेको थियो।
त्यसपछि चौथो पटक च्याम्पियन हुन ब्राजिलले १९९४ सम्म कुर्नुप¥यो । त्यो पनि अमेरिकाको माटोमा । यसपालि त्यही संयोग जुरेको छ । विश्वकप इतिहासमा ब्राजिलले आठमध्ये सात पटक अफ्रिकन राष्ट्रलाई हराएको छ । ब्राजिलले एक मात्र हार गत संस्करण क्यामरुनसँग बोहोरेको हो।
क्यामरुनले समूह चरण्मा ब्राजिललाई १–० ले हराएको थियो । मोरक्को ब्राजिललाई हराउने दोस्रो अफ्रिकन राष्ट्र बन्न चाहन्छ । चार वर्षअघि मोरक्कोले विश्वकपको सेमिफाइनलमा पुग्ने पहिलो अफ्रिकी टोली बनेर इतिहास रचेको थियो । सातौं विश्वकप अनुभव लिइरहेको मोरक्कोलाई यसपाली प्रतियोगिताकै सबैभन्दा ठूलो ‘डार्क हर्स’का रुपमा हेरिएको छ ।
चाखलाग्दो विषय के छ भने मोरक्कोले आफ्नो सुरुवाती तीन सहभागिता उत्तर अमेरिकामै जनाएको थियो । मेक्सिको (१९७० र १९८६) अनि अमेरिका १९९४ मा मोरक्कोले प्रतिनिधित्व गरेको थियो । मेडन अनुभवमा समूह चरणबाटै बाहिरिएको मोरक्कोले १९८६ मा अन्तिम १६ सम्मको यात्रा ग¥यो ।
अमेरिका १९९४ मोरक्कोका लागि विर्सनलायक रह्यो । टोलीले समूहका तीन वटै खेलमा एक गोलको अन्तरले पराजय बेहो¥यो । एट्लास लायन्सले पछिल्ला वर्षहरुमा आफूलाई शक्तिशाली फुटबल राष्ट्रका रुपमा उभ्याएको छ । सन् २०२३ यता मोरक्कोले ४५ खेलमा ३३ जित हासिल गर्दा १० बराबरी र दुईमा हार आत्मसात गरेको छ ।
अहिले त मोरक्को फिफा वरीयताको सातौं स्थानमा छ । नेदरल्यान्ड्स, बेल्जियम र जर्मनीभन्दा पनि अगाडि । ब्राजिलसँगको पछिल्लो तीन भेटमध्ये एकमा मोरक्कोले जित हासिल गरेको छ । २०२३ मा सम्पन्न मैत्रीपूर्ण खेलमा ब्राजिल २–१ ले स्तब्ध भएको थियो । ब्राजिलका उच्च गोलकर्ता नेइमार अझै पनि ‘काल्फ इन्जुरी’ को समस्यासँग जुधिरहेका छन् ।
उनी आइतबारको खेलमा उपस्थित नहुने सम्भावना बलियो छ । त्यस्तै राइटब्याक वेस्ली मांसपेशी समस्याका कारण टोलीबाट बाहिरिएका छन् । उनको ठाउँमा एट्लान्टाका मिडफिल्डर एडर्सनले मौका पाएका छन् । प्रिमियर लिगका खेलाडी एलिसन बेकर, गेब्रियल म्यागलहेज र ब्रुनो गीमरेज अनि ला लिगाका भिनिसियस जुनियर र राफिन्हा मोरक्कोविरुद्ध पहिलो रोजाईका बलियो दाबेदार हुन् ।
कप्तान अक्राफ हकिमी र भिनिसियसका सहकर्मी ब्राहिम डियाज मोरक्कोका ‘प्लेयर्सं टु वाच’ हुन् । यस्तै आज राति भने कतारले यस विश्वकपको आफ्नो पहिलो खेलमा स्विट्जरल्यान्डको सामना गर्नेछ । त्यसक्रममा लगातार दुईपल्टको एसियाली च्याम्पियनमाथि राम्रो प्रदर्शनको दबाब हुनेछ ।
कतारले सन् २०२२ मा आफ्नै देशमा भएको विश्वकपमा अपेक्षित प्रदर्शन गर्न सकेको थिएन । यसक्रममा कतार लिग चरणका सबै तीनै खेलमा पराजित भयो र एक गोल मात्र गर्न सफल रह्यो । यस्तोमा कतारसामु यसपालि विश्व फुटबलको सबैभन्दा ठूलो प्रतियोगितामा आफ्नो वास्तविक योग्यताअनुसार प्रदर्शन गर्नुपर्नेछ ।
तर यो आफैंमा असाध्यै गाह्रो हुनेछ, किनभने अहिलेका लागि त्यस्तो टिम अगाडि रहेको छ, जो सन् २०२४ यता प्रतिस्पर्धात्मक खेलमा अपराजित छ । युरोमा पनि स्विस टोलीको प्रदर्शन सानदार थियो । टोली अब लगातार छैटौं विश्वकप खेल्दै छ । कतारका स्पेनी प्रशिक्षक जुलेन लोपेटगुइ भन्छन्, ‘हामी के स्वीकार्नुपर्छ भने पहिलो खेल नै स्विट्जरल्यान्डविरुद्ध रहेको छ र यो असाध्यै बलियो टिम हो ।
तर हामीलाई पनि हाम्रो क्षमता थाहा छ । विपक्षी टिम बलियो छ भन्दैमा हामीले आत्मसमर्पण गर्नुपर्छ भन्ने हुन्न । यो त हाम्रा लागि आफ्नो सपना पूरा गर्ने अवसर हो । त्यसका लागि हामीले सक्दो राम्रो खेल्नुपर्नेछ ।’ कतारी टिमका अधिकांश खेलाडी घरेलु लिगकै रहेका छन् । पछिल्लो समय कतारले एसियाली स्तरमा राम्रो गरेको छ, तर यही तथ्य विश्वकपमा लागू हुन अझै समय लाग्न सक्नेछ ।
कतारको समूह ‘बी’ का अन्य प्रतिद्वन्द्वी बोस्निया र आयोजक क्यानडा पनि बलिया छन् । त्यसैले पनि कतारबाट उच्च प्रदर्शन आवश्यक पर्नेछ । टिमका प्रमुख खेलाडी अलमोज अली र दुईपल्टको एसियाली वर्ष खेलाडी अक्रम अफिफ रहनेछन् । स्विट्जरल्यान्ड आफैं आत्मविश्वासी रहनेछ र यो स्वाभाविक रहेको छ, किनभन्दा युरोपेली छनोटमा यो टिम एकै पल्ट पनि पराजित रहेन र यसक्रममा दुई गोल मात्रै खाएको थियो ।
पछिल्लो विश्वकपमा उत्रेको टिम नै अहिलेको स्विस टिम छ भन्दा हुन्छ । विश्वकपमा स्विस टिमको प्रदर्शन लगभग युरोपका अन्य टिम जर्मनी, फ्रान्स, स्पेन, इंग्ल्यान्ड र पोर्चुगल जत्तिकै रहेको छ । तर यही टिमको प्रत्येकपल्ट क्वाटरफाइनल प्रवेश असम्भव जस्तै छ सात दशकयता नै ।
अनुमान के गर्न सकिन्छ भने स्विट्जरल्यान्ड यो समूहबाट सजिलै नकआउट चरणमा पुग्नेछ । यस अगाडि प्रशिक्षक मुरात याकिन कतारलाई सजिलो विपक्षी टिम मान्ने पक्षमा छैनन् । उनलाई के लाग्छ भने कतारबारे उनीहरूलाई कमै मात्र जानकारी छ र यो कहिलकाहीं डरलाग्दो टिम हुनसक्छ ।
जस्तो, कतारमै भएको विश्वकपमा अर्जेन्टिनाका लागि साउदी अरेबिया बलियो विपक्षी टिम साबित भएको थियो । उनी भन्छन्, ‘कतार बलियो छ, यसमा शंका गर्नुहुन्न । चार वर्षअगाडि साउदी अरेबियाले अर्जेन्टिनालाई हराएको तथ्य बिर्सनुहुन्न । हामीले के पनि राम्रोसँग बुझ्नुपर्छ भने विश्वकप जत्तिको प्रतियोगितामा सबै खाले सम्भावना खुला हुन्छ ।’ यस्तै भोलि बिहान पौने ७ बजे हाइटी र स्कटल्याण्डले खेल्दैछन् ।
