३१ साउन, काठमाण्डौ ।
रुस र युक्रेनबीचको युद्ध समाप्त हुने संभावना अहिले देखिँदैन । यही कारणले विश्वमा परमाणु युद्धको जोखिम लगातार बढ्दै गएको छ । यसैबीच, एक नयाँ अध्ययनले विश्वलाई डरलाग्दो चेतावनी दिएको छ। यदि आज रुस र युक्रेनबीच पूर्ण मात्रामा आणविक युद्ध भयो भने विश्वमा ५ अर्ब मानिसको मृत्यु हुने नयाँ अध्ययनले देखाएको छ । तर, यी सबै मानिस बमको प्रत्यक्ष प्रभावबाट नभई विश्वभर भोकमरीको प्रभावबाट मारिनेछन् ।
नयाँ अध्ययनले परमाणु बमका कारण सूर्यको किरण पृथ्वीमा पुग्न नसक्ने दाबी गरेको छ । अमेरिकाको रुटजर्स युनिभर्सिटीका वैज्ञानिकहरूले विश्वभर छ वटा सम्भावित आणविक द्वन्द्वका परिणामहरू म्याप गरेका छन्। वैज्ञानिकहरुको यो अध्ययन नेचर फुड जर्नलमा प्रकाशित भएको छ । यस अध्ययनमा उनीहरुले रुस र अमेरिकाबीच आणविक युद्ध भए आधा मानवता नष्ट हुने बताएका छन् । आणविक विस्फोटका कारण वायुमण्डल पूर्ण कालो हुने आधारमा यो अनुमान गरिएको हो ।
अनुशन्धानमा सहभागि मध्येका एक प्रोफेसर एलन रोबकले भनेका छन्, “डेटाले हामीलाई एउटा कुरा बताउँछः हामीले आणविक युद्धलाई कहिल्यै हुनबाट रोक्नै पर्छ,“ । अनुसन्धानकर्ताहरूले उनीहरूको नतिजाको लागि वायुमण्डलीय अनुसन्धान केन्द्रबाट मौसम पूर्वानुमान उपकरण प्रयोग गरेको स्काई न्युजले लेखेको छ । यस मार्फत प्रत्येक देशको प्रमुख बाली उत्पादनको अनुमान लगाइएको छ ।
ठूलो युद्धको नोक्सानी ठूलो हुन्छ तर सानो स्तरमा युद्ध भयो भने खाद्य संकटले विश्वभर नै भयावह परिणाम ल्याउछ । भारत र पाकिस्तानबीच मात्रै सानो आणविक युद्ध भए पाँच वर्षमा विश्वले सात प्रतिशत बाली उत्पादनमा कमी आउने अध्ययनले देखाएको छ । त्यसैगरी रुस र अमेरिकाबीचको युद्धमा तीन–चार वर्षमा ९० प्रतिशत बाली उत्पादन घट्नेछ ।
अन्वेषकहरूले जनावरको दाना घटाएर वा खानाको फोहोर घटाएर युद्धको तुरुन्तै पछिको क्षतिको क्षतिपूर्तिलाई पनि हेरेका छन् । तर अन्वेषकहरूले यो ठूलो स्तरको युद्धबाट कुनै राहत देखेका छैनन्। यो अनुसन्धान रुसले युक्रेनमा गरेको आक्रमणपछि आएको हो । रुसले लगातार परमाणु बम प्रयोग गर्ने धम्की दिइरहेको छ ।
आणविक युद्ध भए यसको क्षतिको पूर्वानुमान को अध्ययन सार्वजनिक भईरहदा अमेरिकी पूर्वविदेशमन्त्री तथा राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार ९९ वर्षीय हेनरी किसिन्जरले अमेरिका चीन र रुससँग युद्धको सम्मुखमा रहेको बताएका छन् । वाल स्ट्रिट जर्नललाई अन्तरवार्ता दिँदै किसिन्जरले यसले कस्तो परिस्थिति सिर्जना गर्छ भन्ने आफूहरूसँग ज्ञान नभएको बताएका छन ।
अमेरिकाले तनाव चर्काउन नहुने र विकल्प दिनुपर्ने उनको सुझाव छ । साथै किसिन्जरले अहिलेको भावनाप्रति विदेश नीति निकै उत्तरदायी रहेको पनि बताएका छन् । रुसलाई उक्साउन अमेरिकाले केही भूमिका खेलेको भएपनि अमेरिकाले अब युक्रेनलाई औपचारिक रूपमा होस् या नहोस् नेटो सदस्यको रूपमा व्यवहार गर्नुपर्ने उनको भनाइ छ ।
