काठमाडौं ,फागुनन २३
काठमाडौं-कुलेखानी-हेटौँडा सुरुङ मार्ग बनाउने भन्दै गठन भएको नेपाल पूर्वाधार विकास कम्पनीले बिशेष साधारण सभा बोलाएको छ । कम्पनीले चैत ९ गतेको बिशेष साधारण सभाबाट पावर चाइना कम्पनीको लगानी भित्र्याएर निर्माणको काम आरम्भ गर्ने निर्णय गर्न लागेको हो ।
नेपाल पूर्वाधार विकास कम्पनी र पावर चाइनाबिची २०७५ साउन ९ गते संयुक्त विकास सम्झौता(जेडिए)मा सम्झौता भएको थियो ।कम्पनीले बिशेष साधारण सभाबाट सो सम्झौता अनुमोदन गर्ने र केन्द्र तथा प्रदेश सरकारसँगको समन्वयमा तुरुन्तै निर्माण आरम्भ गर्ने कम्पनीका सञ्चालक सुभाषचन्द्र ठकुरीले जानकारी दिए ।
बिशेष साधारण सभाले हालसम्म सञ्चालक समितिले गरेका निर्णय अनुमोदन गर्ने, कम्पनीको हालसम्मको अवस्था र भावी कार्ययोजना तय गर्ने, आगामी साधारण सभासम्मका लागि नयाँ कार्यसमिति चयन गर्ने, लेखा परिक्षक नियुक्त गर्ने र साधारण सभाको मिति तथा स्थान तय गर्नेछ । ‘बिशेष साधारण सभाले आगामी कार्ययोजना तय गर्नेछ, पावर चाइनासँगको सम्झौता अनुसार प्रदेश र केन्द्र सरकारसँग मिलेर तुरुन्तै निर्माण आरम्भ गर्छाै’, सञ्चालक ठकुरीले भने । आयोजनामा पावर चाइनाले ९५ प्रतिशतसम्म लगानी गर्ने सहमती गभएको छ ।
पावर चाइनाले ७५ः२५ अनुपातमा ऋण लगानीका लागि अन्तराष्ट्रिय वित्तीय संस्थाहरुबाट लगानीको व्यवस्थापन गर्ने जिम्मा समेत लिएको छ । नेपाल पूर्वाधारको विस्तृत प्राविधिक योजना पुनरावलोकन तथा विगत ३० महिनादेखि पटक पटक आयोजना क्षेत्रको स्थलगत भ्रमण गरेर पावर चाइनाले १३ जनवरी २०१८ मा प्राविधिक प्रस्ताव समेत पेश गरेको थियो । पुनरावलोकन पश्चात यस आयोजनामा सडकको कूल लम्वाई मध्ये ४४ किलोमिटर सुरुङ्ग तथा पुलले ओगट्ने छ । जसका कारण यो आयोजना अझै भूगर्भमैत्री रहने विश्वास कम्पनीले लिएको छ ।
सन् २०१५ डिसेम्वरदेखिको लगातारको आपसी छलफल तथा विचार विमर्शको परिणाम स्वरुप नेपाल पूर्वाधारले पावर चाइनासँग २०१७ मेमा चीनको बेइजिङ्गमा बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ सम्मेलनको अवसरमा ईपीसी ठेक्कामा हस्ताक्षर गरेको थियो । पावर चाइना सिनो हाइड्रो लगायत ९८ वटा सहायक कम्पनी रहेका छन । पावर चाइना सिनो हाइड्रो मार्फत नेपालमा विगत ३० वर्षदेखि जलविद्युत तथा भौतिक पूर्वाधार निर्माण कार्यमा संलग्न रहेको छ । नेपाल पूर्वाधारले पावर चाइनाबीच भएको सम्झौतापत्र भौतिक योजना तथा यातायात मन्त्रालय र प्रदेश नं. ३ को सरकार समक्ष पेश गरी सकेको छ ।
ललितपुर महानगरपालिका, किर्तिपुर नगरपालिका, दक्षिणकाली नगरपालिका, इन्द्रसरोबर गाउँपालिका, भिमफेदी गाउँपालिका हुँदै हेटौडा उप महानगरपालिकामा काठमाडौं–कुलेखानी–हेटौँडा सुरुङमार्ग जोडिने छ । ५० मिटरको राइट अफ वे हुने यो सडक ४ लेनको हुनेछ । २६ वटा पुल, ४ किलोमिटरको सुरुङ रहने सडकले १०८ हेक्टर वन र ९० हेक्टर निजी जमिन तथा बागमति किनारका ७ वटा दाहसंस्कार स्थल प्रभावित हुनेछ ।
नेपाल पुर्वाधार विकास कम्पनी २०६८ भदौ २० गते स्थापना भएको थियो । कम्पनीमा १ सय ५९ जना संस्थापक शेयरधनी छन् । २०६९ जेठ १ गते सरकारसँग प्रारम्भिक परियोजना सम्झौता (पिपिए) गरि अनुसन्धान कार्यारम्भ गरेको थियो । कम्पनीले २०६९ माघ २४ गते कम्पनी रजिष्ट्रारको कार्यालयमा दर्ता भएर औपचारिकता पाएको थियो ।
कम्पनीले २०७० जेठ १ गते नेपाल सरकारबाट सुरुङ मार्ग निर्माणको अन्तिम स्विकृति पायो । निर्माण, सञ्चालन र हस्तान्तरण (बुट) ऐन अन्तर्गत सरकारले पूर्वाधार विकास कम्पनीलाई यो परियोजना सुम्पेको हो । कम्पनीले निर्माण पश्चात ३० वर्षसम्म सञ्चालन गरेर सुरुङ मार्गको स्वामित्व सरकारलाई फिर्ता गर्नु पर्ने सम्झौतामा छ । २०७० कात्तिक २५ गते सुरुङमार्गको शिलान्यास भएको थियो ।विभिन्न तीन स्थानमा करिब ४.५ किलोमिटर सुरुङ निर्माण गरिनेछ । (विकास न्युजबाट)
