२ भाद्र, एजेन्सी ।
नेपाल–भारतबीचको संवादहीनता प्रधानमन्त्रीस्तरीय टेलिफोन संवादबाट टुटेकोमा चीन आशावादी देखिएको छ ।
पछिल्लो पटक सीमा क्षेत्रको तनावका कारण चीन र भारतबीचको सम्बन्ध पनि खराब मोडबाट गुज्रिरहेको बेला नेपाल र भारतबीच पनि उस्तै सीमा विवादले आपसी तिक्तता बढिरहेको थियो ।
शुक्रबार तिब्बतको स्थलगत भ्रमण गरेपछि चिनियाँ विदेशमन्त्री वाङ यीले नेपाल र भारतका प्रधानमन्त्रीबीच टेलिफोन संवाद हुनुले कूटनीतिक दूरीलाई कम गर्ने उपाय वार्ता नै हो भन्ने पुष्टि भएको बताए । यसका साथै उनले तिब्बतको भूमिका नेपाल, भारत र चीनबीचको सीमा उल्झन टार्नमा उल्लेख्य हुने बताए ।
उनले भने,‘क्षेत्रीय स्थिरताका लागि तिब्बतको विकास अति महत्वपूर्ण छ ।’ तिब्बत भ्रमणका क्रममा राज्यपरिषद सदस्य समेत रहेका वाङले तिब्बत स्वशासित क्षेत्र पार्टी कमिटी सचिव वु यिङ्च्ये, तिब्बतका अध्यक्ष छी चाला सहित तिब्बती अधिकारीहरूसँग अन्तर्क्रिया गरेको चिनियाँ सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन् ।
चीनका विदेशमन्त्रीले वर्षभरिमा विशेष ‘रिसर्च मिसन’ र अनुसन्धानका लागि देशभित्रका केही रणनीतिक महत्वका क्षेत्र भ्रमण गर्ने प्रचलन चल्दै आएको छ । गत वर्षको फेब्रुअरीमा वाङ यीले चीन–म्यानमार सीमा क्षेत्रको भ्रमण गरेका थिए भने अगष्टमा छोङ्छिङ भ्रमण गरे, जसलाई दक्षिण पूर्वी एसिया र आसियान हेर्ने चीनको सांकेतिक झ्याल मानिन्छ ।
दक्षिणपश्चिम चीनको दुवै भ्रमणको उद्देश्य सीमा क्षेत्रको स्थिरताका लागि कूटनीतिक प्रयत्न व्यवस्थापन गर्ने र बेल्ट एण्ड रोड इनिसियटिभ (बीआरआई) को प्रवर्द्धनलाई गति दिनु रहेको छ ।
सन् २०१५ को अगष्टमा वाङ यीले तिब्बत भ्रमण गरेका थिए । त्यसयता चीन र भारतबीच गलवान उपत्यकामा भएको भीडन्तपछि चिनियाँ सरकारी अधिकारी तहबाट वाङ यीले सीमा लक्षित पहिलो भ्रमण गरेका हुन् ।
उनले भने, ‘चीनको तिब्बत कार्यनीतिको अर्को पाटो भनेको कूटनीतिमार्फत् राष्ट्रिय सुरक्षा, क्षेत्रीय स्थिरता र क्षेत्रीय कूटनीतिक सहकार्य अघि बढाउनु हो ।’ विश्लेषकहरूका अनुसार यो भ्रमणले तिब्बतको सुरक्षा तथा चीनको समग्र विकासको स्थिरतालाई कायम राख्ने रणनीतिक महत्व राख्दछ ।
भारतको सीमा विवाद चीनसँग मात्रै नरहेर, पाकिस्तान, बंगलादेश र नेपालसँग पनि रहेका बेला परराष्ट्रमन्त्री वाङ यीले उच्च तहमा ठोस वार्ता आवश्यक रहेको तर कुनै मध्यस्थकर्ताको जरूरत नरहेको बताए ।
स्वतन्त्रता दिवसको पूर्वसन्ध्यामा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले सन्देश दिँदै गर्दा चिनियाँ मन्त्री वाङ यीको तिब्बत भ्रमण चलेको थियो र सोही सेरोफेरोमा मोदी र नेपालका प्रधानमन्त्री केपी शर्माओलीबीच भएको टेलिफोन संवादलाई चिनियाँ भूराजनीतिक कोणबाट चासोका साथ हेरिएको छ ।
