१८ भदौ , एजेन्सी ।
बंगालदेशमा प्रधानमन्त्री शेख हसिना देश छाडेर भागेयता ठूलो राजनीतिक परिवर्तन भइरहेको छ । बंगलादेशको दुस्मनका रूपमा परिचित पाकिस्तानले पनि अब हसिनाको बहिर्गमनपछि दोस्तीको हात बढाइरहेको छ । ४ अगस्टमा विद्यार्थीहरूको आन्दोलनपछि बंगलादेशमा भएको सत्ता परिवर्तनलाई लिएर छिमेकी राष्ट्र पाकिस्तान औधी खुसी भएको छ ।
पदच्युत बनेकी प्रधनमन्त्री शेख हसिनाको कार्यकालका दौरान दुई देशबीचको सम्बन्ध बिग्रिएको थियो । सन् १९७१ को मुक्ति संग्रामका क्रममा पाकिस्तानको तर्फबाट भएको युद्ध–अपराधलाई लिएर पाकिस्तानले माफी माग्नुपर्छ भन्ने बंगलादेशको अडान थियो । तर, पाकिस्तानले यसलाई अस्वीकार गर्दै आएका कारण दुई देशबीचको सम्बन्ध राम्रो थिएन ।
तर, अपदस्थ प्रधानमन्त्री हसिना र उनी नेतृत्वको सरकार भत्किएर नयाँ सरकार बनेपछि भने पाकिस्तान समर्थक बनेको छ । नोबेल पुरस्कार विजेता डा. मोहम्मद युनुसको नेतृत्वमा बनेको बंगलादेशको अन्तरिम सरकार पनि पाकिस्तानसँग आफ्नो सम्बन्धमा सुधार ल्याउनका लागि प्रयासरत छ । पछिल्लो समय बंगलादेश प्रशासनले पाकिस्तानसँग १९७१ मा भएको बंगलादेश मुक्ति संग्रामसँग सम्बन्धित समस्या समाधान गर्ने प्रयास थालेको छ ।
अन्तरिम सरकारको सूचना तथा प्रसारणका सल्लाहकार नाहिद इस्लामले सोमबार यसबारे जानकारी दिएका हुन् । २६ वर्षीय विद्यार्थी कार्यकर्ता नाहिद इस्लामले शेख हसिना सरकार पतनका मुख्य भूमिका निर्वाह गरेका थिए । उनै इस्लामले सोमबार बंगलादेशमा पाकिस्तानका उच्चायुक्त सैयद अहमत मारुफसँग भेटवार्ता गरेका थिए ।
जसमा उनले पाकिस्तानसँग लामो समययता चलिरहेको विवाद समाधान गर्ने पहल थालेका थिए । इस्लामले आवामी लिग (शेख हसिनाको पार्टी) ले सन् १९७१ को इतिहासको अन्तिम अध्याय मानेको भए पनि अब उक्त समस्या समाधान गर्ने आफ्नो चाहना रहेको सुनाए । सन् १९७१ मा पाकिस्तानमा आएको आन्तरिक संकटका कारण भारत र पाकिस्तानका बीच तेस्रो युद्ध भएको थियो ।
यस युद्धपछि नै पूर्वी पाकिस्तान अलग भएर बंगलादेशको जन्म भएको थियो । अन्तरिम सरकारले हसिनाको आवामी लिग पार्टीका मुख्य सिद्धान्तमा परिवर्तन ल्याउने क्रममा छ । ढाकाका राजनीतिक विश्लेषक प्रोफेसर नजमुल अहसन कलीमुल्लाका अनुसार वर्तमान सरकारका केही नेता पाकिस्तानसँग सम्बन्ध बढाउने कोसिस गरिरहेका छन् ।
पाकिस्तानका प्रधानमन्त्री शहबाज शरीफले केही समय पहिले बंगलादेशका स्वतन्त्र संग्रामका नायक तथा पूर्वराष्ट्रपति शेख मुजिबुर्रहमानको मूर्ति तोडफोडको विषयप्रति बचावमा पाकिस्तान विरोधी आन्दोलनका नेतृत्वकर्ताको हाल यस्तै हुनुपर्ने प्रतिक्रिया दिएका थिए । शेख हसिनाको शासनकालमा राजधानी ढाकामा पाकिस्तानी उच्च आयोगमा निकै कम हलचल हुने गरेको थियो ।
उच्च आयोगलाई सन् २०१८ को संसदीय चुनावमा विपक्षी बंगलादेश नेसनलिस्ट पार्टीको उम्मेदवारको समर्थन गरेको आरोप लगाइएको थियो । तर, अब ढाकामा पाकिस्तानी उच्चायुक्तले बंगलादेशीहरूले अब बिनाभिसा पाकिस्तानको यात्रा गर्न सक्ने घोषणा गरेका छन् । र, ढाका–इस्लामाबादबीच सीधा उडान फेरि सुरु हुने बताइएको छ ।
नाहिद स्लामको बैठकका क्रममा पाकिस्तानका प्रतिनिधिले पनि बंगलादेश मुक्ति संग्रामका समस्या समाधान सुल्झाउन पाकिस्तान इच्छुक रहेको ब्रिफिङ गरेका थिए । उच्चायुक्त मारूफले सन् १९७१ को समस्या समाधान गर्न इच्छुक रहे पनि पछिल्लो सरकारले आफूहरूलाई छलफलका लागि कुनै अवसर दिएको गुनासो गरेका थिए ।
जानाजान यस विषयलाई नपन्छाइएको भए बंगलादेशसँग सम्बन्ध बढाउने पाकिस्तानको इच्छा उहिल्यै पूरा हुने मारुफको भनाइ छ । पाकिस्तानले बाढीसँग जुधिरहेको बंगलादेशको सहायता रकम उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता पनि जनाएको छ । नाहिद इस्लामले आफ्नो सरकार बंगलादेशको स्वतन्त्रता र राष्ट्रिय हितको रक्षा गर्दै दक्षिण एसियाली देशहरूसँगको सम्बन्ध स्थापित गर्ने बताएका छन् ।
